Abdiyyet

 

 

İnsân Sûresi (76/30)     (Abdiyyet)

 

 

(Vemâ teşaûne illâ en yeşâellahu innellahe kâne alîmen Hakîmâ)

 

76/30. “Ve siz dileyemezsiniz, meğer ki: Allah dileyecek olsun. şüphe yok ki, hakkıyla bilen, hakîm olan, ancak Allah'tır.”

 

        Bu Sûre de ismi üstünde İnsân-Abdiyyet Sûresidir. Diyebiliriz. Tabi i ki bütün sûreler İnsân olan Abd’e gelmiştir ayırd etmek gerekmez ancak bazı özellikleri itbariyle değerlendirilmelerinde fayda vardır. Yukarıdaki Âyet-i Kerîme’yi, bir çok mertebelerden değerlendirmek mümkündür. Her hangi bir Âyet-i Kerîme’yi tek bir yönlü değerlendirmek onu sınırlamak olur ki, Kelâm-ı ilâh-î ise sınırlanmaya gelmez.  Özetle Âyet-i Kerîme’ye Fenâfillâh mertebe sinden bakmaya çalışalım

 

“Ve siz dileyemezsiniz,

        Görüldüğü bu Âyet-i Kerîme kulun bütün kulluk vasıflarını ortadan kaldırmaktadır. Kulun kendinde beşeriyetine ait bir şey bulamadığı halidir. Bu bir mertebedir. Bu mertebe (Fenâfillâh) “Hakk’ta fânî-yok olma” mertebesidir. O yüzden bir şey dileyemez.

 

“meğer ki: Allah dileyecek olsun.”

 

Ancak Cenâ-ı Hakk onun lisânından onun nâmına onun için diler.

      

        Yukarıda da belirtildiği gibi, Hadîs-i Kûdsî de: Bu hâl açık olarak görülmektedir.